RCCB là gì? So sánh RCCB với RCBO và ELCB chi tiết nhất

RCCB là gì? Tìm hiểu sự khác biệt giữa RCCB, RCBO và ELCB

Các thiết bị điện tử như máy giặt, máy nước nóng, tủ lạnh,… đang ngày càng trở nên phổ biến trong đời sống hiện đại, khiến vấn đề an toàn về điện trở thành mối quan tâm hàng đầu. Chính vì lý do đó, các thiết bị bảo vệ như RCCB, RCBO và ELCB đã ra đời. Vậy RCCB là gì và chúng có gì khác biệt so với RCBO hay ELCB? Hãy cùng chúng tôi tìm hiểu ngay trong bài viết này nhé!

RCCB là gì?

RCCB (Residual Current Circuit Breaker) là thiết bị bảo vệ được sử dụng trong hệ thống điện nhằm ngăn chặn các sự cố liên quan đến dòng điện dư, bảo vệ an toàn trong mạch điện. Thiết bị này thường được lắp đặt trước hoặc sau thiết bị MCB tổng trong hệ thống điện, với kích cỡ phổ biến là MCB 2P và 4P.

Cấu tạo

Đa số các thiết bị RCCB đều được cấu tạo từ 2 bộ phận chính như sau:

• Bộ phận đóng cắt mạch: Có chức năng bảo vệ chống quá tải, chống ngắn mạch, được tạo thành từ các cuộn dây (coil), tiếp điểm, dập hồ quang,…
• Bộ chức năng đóng dòng điện rò: Bao gồm cơ cấu phát hiện dòng rò điện (biến dòng) và cơ cấu so sánh hoặc khuếch đại dòng điện rò.

Ngoài ra, RCCB còn có các bộ phận phụ khác như: nút nhấn kiểm tra, thiết lập thông số và đèn báo lỗi sự cố.

RCCB được cấu tạo từ bộ phận đóng cắt mạch, bộ chức năng đóng dòng điện rò, nút nhấn kiểm tra, cài đặt thông số và đèn báo lỗi sự cố

Nguyên lý hoạt động

RCCB hoạt động dựa trên nguyên lý so sánh dòng điện đi và về trên dây dẫn với 2 trường hợp cụ thể:

• Nếu chỉ số dòng đi và về trên dây dẫn bằng nhau: Đây là trạng thái dòng điện bình thường, không bị rò rỉ và an toàn.
• Nếu chỉ số dòng điện đi và về có sự chênh lệch: Hệ thống đang xảy ra hiện tượng rò rỉ điện. Nếu người dùng chạm vào thiết bị điện đang hoạt động trong trạng thái này có thể bị giật. Khi đó, RCCB sẽ tự động ngắt mạch điện để đảm bảo an toàn cho thiết bị và người dùng.

RCCB hoạt động theo nguyên lý so sánh dòng điện đi và về trên dây dẫn

Phân loại

RCCB thường được phân loại theo 3 tiêu chí phổ biến sau:

• Theo tín hiệu nguồn: Type AC, type A, type F, type B.
• Theo số cực: 2 cực (2P) dùng cho mạng lưới điện 1 pha, 4 cực (4P) dùng cho mạng lưới điện 3 pha.
• Theo giá trị dòng rò: 30mA, 100mA, 300mA.

RCCB được phân thành nhiều loại khác nhau như Type AC, type A, type F, type B,….

Ứng dụng

RCCB có ứng dụng chính là chống giật, ngăn ngừa nguy cơ cháy nổ xảy ra khi có dòng rò rỉ trong mạch điện, bảo vệ an toàn cho thiết bị và người dùng. Trong ngành xây dựng, RCCB được sử dụng để bảo vệ hệ thống điện tại các tòa nhà, nhà ở, văn phòng, khách sạn,…

Thiết bị này cũng được sử dụng trong các môi trường công nghiệp hoặc hệ thống phát điện dự phòng để tránh gây nguy hiểm cho người và tài sản. Ngoài ra, RCCB còn được tích hợp sẵn trong các thiết bị như ổ cắm, đầu nối, bộ chia điện để tăng cường khả năng bảo vệ.

RCCB có khả năng chống giật, ngăn ngừa nguy cơ cháy nổ xảy ra khi có dòng rò rỉ trong mạch điện

Các tính năng nổi bật của RCCB

Bảo vệ an toàn điện

RCCB là thiết bị bảo vệ an toàn quan trọng trong hệ thống điện, được thiết kế để ngắt kết nối tự động khi phát hiện dòng điện dư, từ đó ngăn chặn nguy cơ điện giật và các sự cố liên quan.

RCCB bảo vệ an toàn điện cho người dùng và thiết bị

Phát hiện dòng điện rò rỉ

RCCB không chỉ phát hiện dòng điện dư mà còn có khả năng phát hiện tín hiệu dòng điện rò rỉ. Dòng điện rò rỉ xảy ra khi dòng điện chảy ra khỏi mạch dự kiến, thường là do tiếp xúc giữa dây dẫn và môi trường dẫn điện. Khi phát hiện sự chênh lệch giữa dòng điện vào và dòng điện ra, thiết bị sẽ ngắt mạch ngay lập tức.

RCCB phát hiện dòng điện rò rỉ và ngắt mạch ngay lập tức để đảm bảo an toàn

Lắp đặt dễ dàng và có độ chính xác cao

RCCB thường có kích thước nhỏ gọn, giúp tiết kiệm không gian và dễ dàng lắp đặt trong các hộp điện hoặc tủ điện. Thiết bị này có thể hoạt động ổn định trong nhiều điều kiện môi trường khác nhau như nhà bếp, phòng tắm hoặc garage, miễn là sản phẩm được chọn lựa phù hợp và bảo trì định kỳ.

RCCB lắp đặt dễ dàng và có độ chính xác cao

Linh hoạt với các loại điện áp và dòng điện

Người dùng có thể sử dụng RCCB cho nhiều mục đích khác nhau trong hệ thống điện gia đình nhờ khả năng hoạt động linh hoạt. Tuy nhiên, vì mỗi thiết bị đều có giới hạn về dải điện áp và dòng điện, bạn cần tham khảo tài liệu kỹ thuật của sản phẩm để đảm bảo sử dụng đúng cách.

RCCB linh hoạt với các loại điện áp và dòng điện

Sự khác nhau giữa RCCB và ELCB

Mặc dù đều là các thiết bị bảo vệ quan trọng hoạt động trên nguyên lý so sánh dòng điện, nhưng giữa RCCB và ELCB vẫn có những điểm khác biệt đáng lưu ý:

Tiêu chí	RCCB	ELCB
Chức năng chính	Phát hiện và ngắt mạch khi có dòng điện dư, bảo vệ khỏi điện giật.	Phát hiện dòng điện rò rỉ đến môi trường hoặc đất, ngắt mạch bảo vệ an toàn.
Nguyên tắc hoạt động	So sánh dòng điện vào và ra; ngắt mạch khi có dòng điện dư.	So sánh dòng điện vào và trở về từ môi trường; ngắt mạch khi có dòng rò.
Loại dòng điện phát hiện	Dòng điện dư trong mạch.	Dòng điện rò rỉ đến đất hoặc môi trường.
Ứng dụng	Bảo vệ khỏi nguy cơ điện giật và dòng điện dư.	Ngăn chặn nguy cơ điện giật từ dòng rò, đặc biệt ở môi trường ẩm ướt.
Tương thích với dòng điện tiếp tục	Tương thích tốt với tải điện tử.	Có thể gặp sự cố khi sử dụng với các tải điện tử.

Sự khác nhau giữa RCCB và RCBO

RCCB và RCBO là hai thiết bị có chức năng tương tự nhưng khác biệt ở khả năng bảo vệ quá tải:

Tiêu chí	RCCB	RCBO
Chức năng chính	Phát hiện và ngắt mạch khi có dòng điện dư.	Kết hợp phát hiện dòng điện dư và bảo vệ quá tải.
Bảo vệ dòng quá tải	Thường không có chức năng này.	Có khả năng bảo vệ chống quá tải như aptomat thông thường.
Ứng dụng	Bảo vệ khỏi điện giật và dòng điện dư.	Hệ thống điện phức tạp cần cả bảo vệ dư dòng và quá tải.
Số cực	2 pha hoặc 4 pha.	1 pha hoặc 3 pha kết hợp chức năng bảo vệ quá tải.

Hướng dẫn cách chọn RCCB

Cho nguồn điện gia đình

Các hộ gia đình thường sử dụng điện xoay chiều 1 pha, phù hợp với aptomat 2P (L + N). Khi tính tổng công suất, aptomat thường được dùng là 30mA. Với những căn nhà có độ ẩm cao, bạn nên cân nhắc chọn dòng 100mA.

Nguồn điện gia đình nên chọn RCCB dòng 100mA

Cho các xưởng sản xuất

Các xưởng sản xuất có nhiều máy móc hoạt động nên yêu cầu điện áp lớn, do đó nên trang bị nguồn điện 3P + N hoặc 4P để ổn định nguồn. Tùy vào đặc thù lắp đặt, thông thường nhà xưởng sẽ ưu tiên lựa chọn thiết bị rò dòng công suất lớn là 300mA.

Như vậy, chúng tôi đã cung cấp đến bạn thông tin chi tiết về RCCB, cũng như những khác biệt cơ bản giữa thiết bị này với RCBO và ELCB. Nếu còn bất cứ thắc mắc nào, đừng ngần ngại để lại bình luận để được chúng tôi giải đáp nhé!