Delay trong âm thanh là gì? Tìm hiểu về hiệu ứng trễ âm thanh

Trong quá trình sử dụng hệ thống âm thanh, chắc chắn bạn sẽ thường xuyên nghe tới nhiều thuật ngữ chuyên môn khác nhau, trong đó Delay được biết đến là độ trễ âm thanh. Trong bài viết sau, chúng tôi sẽ trình bày chi tiết các thông tin về Delay để bạn hiểu rõ hơn về thuật ngữ này nhé!

Delay là gì? Delay trong âm thanh là gì?

Delay được dịch ra là sự chậm trễ nhưng trong âm thanh thì delay có nghĩa là âm thanh được vọng lại. Ví dụ như khi bạn đứng tại một vách núi và la lên, sau khi la bạn sẽ nghe lại giọng nói của mình vọng lại, đó chính là hiện tượng delay trong âm thanh.

Lịch sử phát triển của Delay

Delay là thuật ngữ đã ra đời rất sớm. Hãy cùng chúng tôi điểm qua quá trình phát triển của Delay nhé!

Delay băng (Tape delay)

Vào năm 1940, băng đĩa vô cùng phổ biến, dẫn đến việc mọi người bắt đầu thử nghiệm băng đĩa từ tính trong hệ thống Delay. Sau quá trình thử nghiệm, mọi người tìm ra điểm khác biệt giữa các giai điệu delay khác nhau phụ thuộc vào độ dài vòng lặp và điều chỉnh đầu đọc, ghi.

Sau 1 năm, tức năm 1941, Delay băng bắt đầu được đưa vào khai thác thương mại và đây là phiên bản chưa hoàn hảo vì nguyên liệu tạo nên chỉ sử dụng băng đĩa cơ bản.

Delay tương tự (Analog delay)

Vào năm 1950, khi các băng từ trở nên thịnh hành, các kỹ sư âm thanh đã áp dụng vào hệ thống ghi trễ lên băng tần để tạo ra delay.

Cụ thể hơn, họ viết một bản nhạc trên băng từ và phát bản nhạc đó trong máy được trang bị nhiều đầu đọc cách nhau, từ đó việc đọc sẽ trễ ở các đầu với nhau tạo ra âm thanh delay.

Trong cùng thời điểm này, Analog delay còn được phát triển theo cách khác đó là viết một đoạn âm thanh trên đoạn băng sau đó phát âm thanh ngược lại và đè lên đoạn âm thanh cũ. Đây là phương pháp giúp lặp lại nhiều delay hơn.

Delay kỹ thuật số (Digital delay)

Đây là phát triển vượt bậc vào thời điểm đó, delay kỹ thuật số tạo ra delay dựa trên công nghệ kỹ thuật số. Chỉ cần một núm xoay, bạn có thể điều chỉnh các loại delay khác nhau. Vào năm 1984, Boss đã phát triển DD2 làm cho mạch tạo Delay trở nên nhỏ gọn hơn.

Cách thức hoạt động của Delay kỹ thuật số là chuyển đổi kỹ thuật số vào bộ lưu trữ đệm âm thanh và lặp lại theo ý muốn người dùng.

Phần mềm tạo Delay (Software Plugin)

Delay kỹ thuật số được sử dụng cho đến đầu năm 2000 thì phần mềm tạo Delay bắt đầu xuất hiện.

Cơ chế tạo Delay của phần mềm là mô phỏng lại âm thanh của các thiết bị giá cao bằng các phần mềm giá rẻ. Bộ nhớ lưu trữ của phần mềm delay rất lớn, dẫn đến việc tạo ra vô số bản Delay trở nên dễ dàng.

Vai trò của Delay trong việc tạo hiệu ứng âm thanh

Slapback Delay

Đây là dạng delay ngắn chỉ lặp lại 1 lần. Được sử dụng phổ biến ở dòng nhạc Blues, guitar, nhạc đỏ hay nhạc vàng để tạo giai điệu vui nhộn cho bài hát.

Doubling Delay

Doubling Delay được áp dụng cho các ca sĩ hay những người có giọng hát không được cao và khỏe, giúp tăng gấp đôi giọng hát.

Longer delays

Longer delays có khả năng kéo dài độ delay của bản nhạc hoặc giọng ca sĩ để bài hát được mượt mà hơn.

Ping-pong delay

Loại âm thanh này được sử dụng rộng rãi ở các môi trường như hội trường, sân khấu… âm thanh giống như âm thanh 8D, bởi vì trong mỗi lần lặp lại delay, âm thanh sẽ tạo nên hiệu ứng chạy từ trái sang phải và ngược lại.

Mẹo sử dụng Delay hiệu quả

Khi sử dụng delay, bạn hãy lưu ý những mẹo dưới đây để đạt hiệu quả tốt nhất:

• Để tạo ra hiệu ứng âm thanh không gian, bạn cần chỉnh thời gian trễ dưới 50 mili giây.
• Để tạo ra hiệu ứng Delay trong trẻo và sáng, bạn hãy thử hiệu ứng Dub Delay.
• Trong trường hợp bạn muốn nhấn mạnh bản ghi, hãy tự động hóa thông số.
• Sử dụng Delay khoảng 12 mili giây, xoay cả tín hiệu khô và ướt để tạo ra hiệu ứng âm thanh nổi.
• Trường hợp bản phối nhạc có giai điệu tối vì áp dụng quá nhiều Reverb, hãy khắc phục bằng cách tăng thời gian delay (delay time).
• Đặt thiết bị âm thanh trong môi trường thoáng mát, không ẩm ướt, khô ráo.
• Vệ sinh thường xuyên để kéo dài tuổi thọ thiết bị.

Một số khái niệm liên quan đến Delay mà bạn nên biết

• Delay time: Là khoảng thời gian giữa tín hiệu lúc đầu và tín hiệu delay vọng lại. Delay time được tính theo đơn vị mili giây, nhưng trong phần mềm âm nhạc thì dựa trên tốc độ bài hát hay tempo và độ dài của nốt nhạc.
• Unit Switch: Là đơn vị xác định xem độ trễ là dựa trên nhịp độ trong chế độ bước hay chế độ trễ thời gian tự do (chế độ MS).
• Level: Mức điều khiển âm lượng của các lần lặp lại.
• Feedback: Nếu Delay time là khoảng thời gian thì Feedback là quy định số lần lặp lại. Kiểm soát phản hồi càng cao, độ trễ lặp lại càng nhiều.
• Pan (cân bằng): Điều khiển Pan giúp tạo ra hiệu ứng trễ sang phải hoặc sang trái.
• Dry/Wet (Khô/ướt): Điều chỉnh sự cân bằng giữa tín hiệu âm thanh nguồn (khô) và hiệu ứng trễ (ướt).
• Modulation: Đây là chức năng bạn có thể thay đổi cao độ của nốt nhạc giúp tín hiệu delay trở nên tròn trịa và dày hơn. Chức năng này thường dùng để tạo ra tiếng đồng ca (Chorus) khi âm thanh trực tiếp kết hợp với bản sao của nó.

Trên đây là bài viết cung cấp cho bạn thông tin về Delay trong âm thanh là gì và vai trò của nó trong hệ thống âm thanh. Nếu bạn còn bất kỳ thắc mắc nào, hãy để lại bình luận bên dưới để được giải đáp nhé!